تقویم بی‌هدفی (درباره سرگردانی خلاقانه زیبایی‌شناسی پراکندگی و کلاژ تجربه)

«باید از جایی آغاز کرد: از رویاهای روزانه؛ رویای رها کردن کار، یا حتی رویای آن کوچ‌نشین مغرور و آزاد سوار بر اسب باشکوهش با عقابی بر شانه و افقی بی‌کران در هر سو. چرا باید اجازه داد واقعیت اقتصادی چنین تصویر خیال‌انگیزی را نابود کند؟ این تصویر خیال‌انگیز است که به ما جان می‌بخشد.» تقویم بی‌هدفی دفاعیه‌ای است از بیراهه‌ها، حاشیه‌ها و پرانتزهای زندگی. تام لاتس، با نگاهی تازه، مفهوم «بی‌هدفی» را از دلالت‌های ناخوشایندش رها می‌کند و به شیوه‌ای برای تجربۀ جهان ارتقا می‌دهد. او بی‌هدفی را، در کنار تمرکز، یکی از دو بال ضروری برای ادراک جهان می‌بیند: همان‌طور که تمرکز شیوه‌ای برای دید عمیق نقطه‌ای است، بی‌هدفی و توجه سیال بستری است برای گشودگی، انعطاف، و دیدن پیوندهای پنهان اجزا. تام لاتس در ساختار کلاژگونۀ تقویم بی‌هدفی نشان می‌دهد که گاهی پذیرش بی‌هدفی و خو گرفتن به پرسه‌زنی است که ما را به تجربۀ اصیل و خلاقیت فکری می رساند. او، با نگاهی نقادانه به سیطرۀ مفاهیمی همچون موفقیت و بهره‌وری، تکاپوی بی‌وقفۀ انسان مدرن برای رسیدن به اهدافی مشخص را بطالتی نهفته می‌داند. از نظر لاتس، حرکت در جاده‌های پیموده و پیش‌آزموده امکان تجربۀ دست‌اول و یگانه را از ما می‌گیرد و به خواب‌گردی تبدیل‌مان می‌کند که فقط از جهان عبور کرده، بی‌آن که واقعا زیسته باشد. در مقابل، سفر در بیراهه‌ها می‌تواند آگاهی کرخت ما را بیدار کند. در جاده‌های فرعی، تصادف جای پیش‌بینی را می‌گیرد و می‌توانیم نه برای رسیدن به مقصدی معلوم، بلکه برای یافتن قلمروهای تازۀ معنا قدم برداریم.